Lịch Sử Võ Tắc Thiên

Võ TắcVõ Tắc Thiên(chữ Hán: 武則天) (17 tháng 2,625–16 tháng 12năm705), thương hiệu thật làVõ Chiếu(武). Bà là chị em hoàng độc nhất vô nhị tronglịch sử Trung Quốc, và còn lại nhiều tranh luận về công tội giữa các nhà sử học. Bà đã từng qua các vị trítài nhân,chiêu nghi,hoàng phi,hoàng hậu,hoàng thái hậu,hoàng đế,thái thượng hoàng, nhưng cuối cùng trước khi mệnh chung đã quay lại với vị tríhoàng hậucủa bên Đường. Bài toán bà nổi lên rứa quyền giai cấp bị các nhà sử họcKhổng giáochỉ trích mạnh khỏe nhưng các nhà sử học từ sau thập kỷ 1950 đã có cái quan sát khác về bà.(Theo wikipedia)hi lên ngôi nhà vua bà thay tên thành Võ Chiếu (武曌), chữ "Chiếu" trong tên bà vốn là chữ "chiếu" (照) cơ mà để may mắn bà đang tự chế tác chữ mới (日月当空 nhật nguyệt đương không) cùng là một trong những chữ trongVõ Hậu Tân tự. Bà là thiếu phụ hoàng tốt nhất tronglịch sử Trung Quốcđã lập ra triều đại của riêng biệt mình, đơn vị Võ Chu (周), và ách thống trị dưới danh hiệuThánh Thần Hoàng Đế((聖神皇帝) từ690đến705.Gia đình bà có xuất phát ở huyệnVăn Thuỷ(文水), nằm trong quận Tinh Châu (幷州; bây giờ là thành phốThái NguyêntỉnhSơn Tây). Cha bà là võ sĩ Hoạch (武士彠) (577-635), 1 thành viên thuộc một gia đình quý tộc nổi tiếng ở đánh Tây. Mẹ bà là Dương Thị (楊氏) (579-670), một thiếu phụ thuộc mái ấm gia đình quý tộc hoàng gianhà Tuỳ. Võ Tắc Thiên chưa phải sinh sống Văn Thuỷ, bởi phụ vương bà phụ trách nhiều chức vụ ở những nơi trong suốt cuộc đời. Bà biết tới sinh làm việc Lợi Châu (利州) hiện tại là thành phốQuảng Nguyên(廣元市), phía bắc tỉnhTứ Xuyên, biện pháp Văn Thủy khoảng tầm 800 km về phía tây nam, nhưng một trong những nơi khác cũng được cho là địa điểm sinh của bà có cả thủ đôTrường An.

Bạn đang xem: Lịch sử võ tắc thiên

Bà được gửi vào hậu cungĐường Thái Tôngnhà Đường vào thời gian năm 637 với là mộtTài Nhân(才人), có nghĩa là một vào chín bạn thiếp cấp cho thứ năm. Thấy thương hiệu Võ Chiếu không đẹp,Đường Thái Tôngđặt tên mang đến bà là Mị (媚), có nghĩa là "duyên dáng, xinh đẹp", và vị vậy còn được người trung hoa gọi là Võ Mị Nương (武媚娘). Rất có thể thời gian này bà đã gặpthái tửLý Trịvà đã có quan hệ thân mật với vị vua tương lai này.

Năm 649, Đường Thái Tông băng hà, theo luật lệ, Võ Mị Nương đề xuất rời cung nhằm vàochùaCảm Nghiệp xuống tóc. Thái tửLý Trịlên ngôi, tức làĐường Cao Tông.

Năm 651,Đường Cao Tôngđưa bà quay lại hoàng cung sau thời điểm đi cúng tế cho phụ thân tại miếu Cảm Nghiệp. Thê thiếp họ vương vãi của Cao Tông đã chủ động hỗ trợ đưa bà về để vì lúc ấy Cao Tông đang sủng ái Thục phi chúng ta Tiêu, và mong mỏi dùng Võ Tắc Thiên trong bài toán tranh giành quyền lực. Có thuyết lại cho rằng bà chưa từng rời hoàng cung. Tiêu phi bị thất sủng, mon 5 năm 651, bà được phongChiêu Nghi, câu hỏi này bị những nhà nho chỉ trích nặng nại vì đã có lần là vợ của vua trước.

Năm 654, Võ Tắc Thiên sinh một con gái, nhưng lại đứa con trẻ bị chết sau khoản thời gian sinh vài ngày. Trước khi đứa con trẻ chết, Vương phi tần có mang lại thăm, cho nên Cao Tông nghi ngờ hoàng hậu đã hạ thủ. Thần thoại cho rằng chính Võ Tắc Thiên sẽ giết nhỏ để vu tội đến hoàng hậu. Võ Chiêu nghi được phong làm cho Thần phi.

Năm 655, Vương cung phi và chị em mời đồng cốt yếm bùa muốn gia sợ Võ Tắc Thiên, nhưng bài toán bại lộ. Đường Cao Tông phế bỏ Vương hoàng hậu, dù tương đối nhiều các đại thần can ngăn, nhất là quốc cữuTrưởng Tôn Vô Kỵ.

Tháng 10 năm 655,Đường Cao Tôngphong Võ Thần phi có tác dụng hoàng hậu trước sự việc phản đối của đa số đại thần. Vương bà xã và Tiêu thục phi bị kết trọng tội, và bị Võ hậu giết hại một biện pháp dã man. Năm 659, Võ hậu vu tội choTrưởng Tôn Vô Kỵ, cách chức đuổi khỏi triều đình, gạt được vật cản vật lớn số 1 của mình.

Năm 660,Đường Cao Tôngbị trúng gió đột nhiên quỵ, Võ hậu tức khắc tham gia chính sự từ phía đằng sau rèm cùng vua, nên người ta gọi làNhị thánh lâm triều. Cao Tông duy nhất nhất mọi nghe theo lời Võ hậu, tuy nhiên nhận thấy sự gian nguy của bà, đề xuất đã ngầm sai khiến choThượng quan tiền Nghitìm phương pháp phế truất. Vấn đề bại lộ,Thượng quan lại Nghibị Võ hậu xử tội chết, Cao Tông cũng mất hết quyền lực, hoàn toàn dựa vào vào Võ hậu. (Tuy nhiên Võ hậu sau đây lại khôn xiết trọng dụngThượng quan lại Uyển Nhi, là con cháu nội của Thượng quan lại Nghi).

Thái tửLý Trung(con của Cao Tông cùng một fan thiếp phải chăng kém, Vương cung phi nhận có tác dụng con) bị giáng và bị giết. Bé cả của Võ hậu là Lý Hoằng được phongthái tử.

Năm 667, Cao Tông vượt yếu, giao chothái tửLý Hoằng giám quốc, thực ra vẫn vì Võ hậu làm chủ. Năm 674, triều đình tôn Cao Tông làThiên hoàng, Võ hậu làThiên hậu. Võ Tắc Thiên thích cần sử dụng tôn xưng Thiên hậu cho đến tận khi làm hoàng đế. Võ hậu truất phế Thái tửLý Hoằng, đưa bé thứ nhị làLý Hiềnlên làmthái tử, rồi lại giángLý Hiền, đưa con thứ bố làLý Hiểnlên thay.

Trong tiến trình này, Võ hậu đã gồm nhiều chế độ chính trị đổi mới, được review cao.

Năm 683, Đường Cao Tông băng hà, thái tử Lý Hiển lên ngôi, tức làĐường Trung Tông, Võ Tắc Thiên làmHoàng thái hậu, nắm tổng thể chính sự. Mộtthángsau, với lý doĐường Trung Tôngđể vk làVi hoàng hậulộng quyền, Võ hậu phế vua xuống làm cho Lư Lăng Vương, lập con trai thứ tư (Lý Đán) lên có tác dụng vua, tứcĐường Duệ Tông. Trong các năm tiếp theo, Võ hậu theo thứ tự ra tay với những vương gia là con của Đường Thái Tông như Việt vương vãi Lý Trinh, Lang Nha vương vãi Lý Trọng.

Đồng thời Võ hậu đến xây dựng những cung điện, lớn nhất là tòa Minh Đường cao gần bố trăm trượng, sau thay đổi là Vạn Tượng Thần cung. Minh Đường hoàn thành, tất cả kẻ dâng viên đá trên tất cả chữ "Thánh chủng loại lâm nhân, Vĩnh xương đế nghiệp" buộc phải Võ hậu đổi tôn hiệu của chính mình làThánh chủng loại thần hoàng.

Năm 690, sư Pháp Minh dâng tứ quyểnĐại Vân kinhca ngợi Võ hậu làPhật Di Lặcxuống trần, là nhà của thiên hạ. Võ hậu sai in rồi phạt ra mọi nơi, đề cao Phật giáo trên Đạo giáo.

Xem thêm: Bia Sài Gòn Xanh - Thùng 24 Lon Bia Sài Gòn Lager 330Ml

Tháng 9 năm 690, Võ hậu lên ngôi Hoàng đế, thay đổi quốc hiệu là Chu với ý kế tục sự nghiệpnhà Chuxưa kia, quốc tính là chúng ta Võ, tônChu Văn Vươnglàm Thủy tổ Văn hoàng đế. GiángĐường Duệ Tôngxuống làm Hoàng tự, rồi kế tiếp phế bỏ, lại phong con cháu làVõ vượt Tựlàm Ngụy vương,Võ Tam Tưlàm Lương vương.

Trước đó, Võ hậu đổi giải pháp viết chữ Chiếu trong tên của chính bản thân mình thành (曌), cùng với hình khía cạnh trời, mặt trăng bên trên không, nhằm tỏ quyền về tối thượng. Thuộc với đó là 11 chữ khác gọi làVõ hậu tân tự

Lý thuyết chính trị Trung Quốc truyền thống không có thể chấp nhận được một phụ nữ được lên ngôi, Vũ hậu quyết định dẹp yên chống đối cùng đưa các quan lại trung thành với chủ vào triều. Thời ách thống trị của bà để vết ấn về sự việc xảo quyệt tài tình và chăm quyền hung bạo. Dưới thời cai trị, bà lập ra cảnh sát mật nhằm đối phó với bất kỳ chống đối nào rất có thể nổi lên, với cái tên khét tiếngLai Tuấn Thần,Chu Hưng, tuy vậy đồng thời cũng đều có những thánh thiện tài nhưĐịch Nhân Kiệt.

Khi về già, Võ hậu sủng ái nhị anh emTrương Dịch ChivàTrương Xương Tônglà hai kẻ bất tài nhưng đẹp trai, khiến cho triều đình siêu bất bình. Tháng 10 năm 695, sau nhiều lần thêm chữ, thương hiệu của bà được biến đổi Thiên Sách Kim Luân Thánh Thần Hoàng Đế, làm cho lễ phong thiền sinh hoạt Tung sơn.

Võ hậu lần khần khi chọn tín đồ truyền ngôi, giữa nhỏ ruột bọn họ Lý và cháu ruột chúng ta Võ. Cuối cùng với sự răn dạy giải của Địch Nhân Kiệt, bà ra quyết định lậpLý Hiểnlàm thái tử. Mặc dù bà bắt các con thề độc rằng không được gia công hại chúng ta Võ

Đến năm 705, Võ hậu bên cạnh 80 tuổi vẫn rất ốm yếu. Tháng 2, tể tướngTrương Giản Chilãnh đạo cuộc thay máu chính quyền giết hai anh em họ Trương, xông vào cung buộc Võ hậu truyền ngôi cho thái tửLý Hiển.Đường Trung TôngLý Hiểnlại lên có tác dụng vua lần nữa, Võ hậu trở thànhThái thượng hoàng, rồi qua đời vào thời điểm tháng 11 năm 705. Khi lâm bình thường bà yêu cầu dùngthụy hiệulàHoàng hậuchứ ko phảiHoàng đế, cho nên không cómiếu hiệu.

Bà được chôn tạiCàn Lăng, cùng vị trí vớiĐường Cao Tông. Bia mộ của bà là 1 tấm bia nhằm trống hoàn toàn (Vô từ bỏ bi), cùng với ý là nhằm đời sau phán xét.

Mặc mặc dù chỉ trường tồn một thời gian ngắn, theo một trong những nhà sử học, bên Võ Chu đã chiếm lĩnh được một khối hệ thống bình đẳng xóm hội về giới xuất sắc hơn so vớinhà Đườnggiai đoạn tiếp theo sau nó.

Nhìn vào những sự khiếu nại trong cuộc đời bà theo ám chỉ trong văn chương có thể mang lại nhiều ý nghĩa: một đàn bà đã thừa qua đông đảo giới hạn của chính bản thân mình một biện pháp không say đắm hợp, cách biểu hiện đạo đức mang khi học thuyết về lòng trắc ẩn trong lúc cùng khi ấy lại tiến hành mô hình tham nhũng với hành xử một bí quyết xấu xa, với cai trị bằng phương pháp điều khiển trường đoản cú phía hậu trường.

Một tác giả nổi tiếng ngườiPháplàShan Sa(tức đánh Táp), sinh tạiBắc Kinh, sẽ viết một cuốn tè thuyết mang ý nghĩa tiểu sử thương hiệu làImpératrice(tên giờ đồng hồ Việt làNữ hoàng, do thiếu phụ dịch đưa Lê Hồng Sâm dịch, sách được xuất bản tại Việt Nam vào tháng 2 năm 2007) dựa vào cuộc đời của Võ hậu.

CÁC TRUYỀN THUYẾT

Trị chiến mã dữ

Đường Thái TôngđượcTây Vựctặng một con con ngữa rất dữ tên là Sư Tử Thông, không có bất kì ai trị được. Võ Mị xin ra trị ngựa, với tía thứ là 1 cây roi sắt, một chiếc búa sắt, một ngọn dao nhọn. Đường Thái Tông hỏi dùng hồ hết thứ đó để làm gì thì Võ Mị trả lời rằng:"Trước hết sử dụng roi sắt mà lại đánh nó bắt qua đời phục; nếu như không chịu thì cần sử dụng búa sắt đánh vào đầu nó; còn nếu dùng búa sắt tiến công vẫn không được thì cần sử dụng dao đâm bị tiêu diệt nó đi, vì thứ ko trị được thì để triển khai gì?"

Giết con

Truyền thuyết cho rằng khi sinh người con đầu lòng là nhỏ gái, Võ Chiêu nghi rất không vui, dùĐường Cao Tôngthì hết sức yêu quý. Một ngày lúc Vương vợ (không tất cả con) vì mong muốn làm lành cùng cũng yêu trẻ nhỏ tuổi đến thăm đứa bé. Khi thê thiếp ra về, Võ Chiêu nghi sẽ bóp mũi chết đứa con của mình. KhiĐường Cao Tôngvào thăm công chúa nhỏ, thấy nó đang chết, vô cùng giận dữ tra hỏi cung nữ, thì thấy bảo chỉ tất cả mỗi hậu phi là bạn vào thăm. Cho nên Cao Tông nhận định rằng hoàng hậu giết bé mình vày ganh ghét.

*

Sợ mèo

Khi lên được ngôi hiền thê rồi, Võ hậu trả thù Vương cung phi và Tiêu thục phi bằng phương pháp sai chặt hết tay chân họ rồi cho vô chum rượu ngâm nhằm họ không bị tiêu diệt ngay. Tại phía trên Võ hậu đã bật mí với Vương bà xã là chính tôi đã giết đàn bà để đổ tội. Vương hiền thê đã kêu rằng: "Tại sao kẻ ác như ngươi cơ mà sinh được con, còn ta thì ko thể?", còn Tiêu thục phi thì nguyền rằng sẽ trở thành mèo để đêm vào xé xác Võ hậu. Võ Hậu sợ mèo vị đã làm thịt chết con mèo mà lại bà từng thương yêu nhất.Nhưng nó đã phản bội bà theo Vương bà xã khi bà bị bắt vào lãnh cung. Vì đó, bà thẳng tay giết mổ nó và luôn luôn luôn bị ám ảnh bởi tiếng mèo kêu, đêm đêm thấy hình hình ảnh con mèo hiện về vào giấc ngủ.

Đày hoa mẫu đơn

Võ hậu lúc lên ngôi Hoàng đế, quyền uy cao tột đỉnh, một ngày cuối đông ra vườn ngự uyển thấy cây cỏ héo úa không hoa, đã khủng tiếng chỉ định cho tất cả các loài hoa trong vườn đề xuất nở vào đúng ngày đầu năm mới Nguyên đán. Sáng Nguyên đán, Võ hậu ra vườn thấy tất cả các hoa gần như nở tung, chỉ có hoa mẫu đối kháng vẫn không nở. Võ hậu giận dữ sai nhổ toàn thể mẫu solo đi, đày đến phương nam. Vì vậy chỉ gồm Giang phái nam là có mẫu đối chọi đẹp.

Tượng Phật Long Môn

Võ hậu tôn sùngPhật giáo, đã sai bảo đục các tượng Phật tại quần thể vựchang đá Long Môn. Tại đây pho tượng ở chính giữa lớn tốt nhất là tượngPhật Đại Nhật(Tỳ lô giá chỉ na- Vairocana) được điêu khắc theo khuôn mặt của Võ hậu.

Vết sẹo của Thượng quan lại Uyển Nhi

Thượng quan tiền Uyển Nhilà con cháu của Thượng quan Nghi, Võ Tắc Thiên dùng làm chị em quan lo toàn bộ các câu hỏi văn thư vào hoàng cung và ko kể triều đình.Trương Xương Tôntuy phục dịch Võ Tắc Thiên nhưng lại có tư tình cùng với Uyển Nhi, một đợt hai tín đồ lén lút chạm mặt nhau thì Võ Tắc Thiên bắt gặp. Tức giận, Võ Tắc Thiên đã ném cái chén vào giữa trán Uyển Nhi, chế tạo thành một chiếc sẹo lớn chính giữa trán. Tuy nhiên vết sẹo lại khiến cho Thượng quan lại Uyển Nhi trông xinh đẹp hơn. Nuốm là từ bỏ đó lan truyền ra, những tiểu thư, mệnh phụ đều nhại lại vẽ chấm đỏ hoặc hình bông hoa mai vào thân trán, đổi thay một hình dạng trang điểm rất rất được ưa chuộng dưới triều bên Đường.

Các thần thoại cổ xưa về dâm loạn

Có những truyền thuyết về sự dâm loạn của Võ hậu, 1 phần do đời sau thêu dệt, một phần sự thật:

Võ hậu ốm, mời Thái y chúng ta Trầm vào bốc thuốc, nhân kia hỏi về thuốc kích dục. Trầm thái y dâng phương thuốc có công hiệu, Võ hậu bắt ông phục vụ mình. Dù bổ dưỡng thế nào, Trầm thái y cũng không thỏa mãn nhu cầu nổi, ở đầu cuối lao lực cơ mà chết.

CON

Võ Tắc Thiên rất thích những tôn hiệu mĩ miều, vì vậy đã các lần núm đổi, thêm giảm chữ vào tôn hiệu, bao gồm:

Thánh Thần hoàng đế (圣神皇帝)Tắc Thiên Đại Thánh hoàng đế (则天大圣皇帝)Thánh mẫu mã Thần Hoàng (圣母神皇)Kim Luân Thánh Thần hoàng đế (金轮圣神皇帝)Việt Cổ Kim Luân Thánh Thần nhà vua (越古金轮圣神皇帝)Từ Thị Việt Cổ Kim Luân Thánh Thần nhà vua (慈氏越古金轮圣神皇帝)Thiên Sách Kim Luân Thánh Thần hoàng đế (天册金轮圣神皇帝)

Các tôn hiệu của đời sau tôn phong